1830′ların sonları ve 1940′ların başları, Missouri ve Abd’nin diğer bölgeleri için hiç de iyi zamanlar değildi. Yeni kanalların ve tren yollarının yakınındaki araziler üzerinde yapılan spekülasyonlardan sonra herkes beş kuruşsuz ve borç içerisinde kalmıştı. 1837 Paniği olarak adlandırılan kriz döneminde bankalar kredi veremez hale geldi.

Bu dönemde kendi kendine avukatlığı öğrenen 36 yaşındaki Missourili esnaf ve hasta karısı (o dönemde Orta Batı bölgesinde bir sıtma salgını vardı) 1843 yılında Oregon‘da kendi çiftliklerini kurmak istediğini ilan etti. “bu bölge canıma yetti” diyordu ve ekliyordu esnaf: “Kışları insanı donduracak kadar soğuk. Yazları da nehir taşıyor ve tüm arazimi sel basıyor. Elimde kalanı da vergilerle alıyorlar.  Bir de burası Tanrı’nın ülkesi diyorlar.”

Söylemesi kolay tabii. Öncelikle kapalı bir at arabası alınması ve öküzlere yatırım yapılması gerekiyordu. Diğer komşuları gibi bizim esnaf da birçok bankerden birine gitti. Eğer Missouri’de  kalırsa onlara borcunu ödeyemeyeceğini söyledi ama Batı’ya gitmesi için ona biraz daha para verirlerse her kuruşunu geri ödeyeceğine söz  verdi. Bankerler de istediği parayı verdi. O da borcunu ödedi ama bu 10 yılını aldı. Batıya giden herkes borçlarını ödedi.

Evet, ABD, bu ekonomik krizden önce de darbeler aldı. Ve kimi zaman mantıksız gibi görünse de her zaman optimizm ve umut ABD’yi yeniden ayağa kaldırdı. Bizim esnafın -adı Peter Burnett idi ve Kaliforniya’nın ilk seçilmiş valisi oldu- borcunu ödemesinden yaklaşık 40 yıl sonra, yani 1888′de James Bryce, American Commonwealth kitabından şöyle yazıyordu: “ABD’nin yarattığı hayranlığı anlamak için onu yaşamak gerek.” Bu ülkenin insanlarının umudu aralarına giren herkese geçer ve burada meydana gelen politik hataların Avrupa’ya kıyasla daha az tehlikeli olduğunun anlaşılmasını sağlar.

Peki Amerikalılar o günden bu güne değişti mi? Bu konuda biraz şüpheciyim. Bildiğim kadarıyla tarihçilerin işi geçmişte neler olduğunu bulmaktır. Bunun yanında gelecek adına bir görüş bildirmezler. Bunu son konferansta da dinlediğim üzre fütüristler yapar. Fakat Amerikalılar çok fazla geçmişe bakmazlar ve bu üzerinde durulması gereken bir konu. Neredeyse Amerika’da her zaman sabah gibidir. Burada yenilenme her zaman kutlanır. Örneğin her yeni başkan bir yenilenmedir. Başkan Obama 20 Ocak’ta görevi devraldığında televizyonlar Başkan’ın yanı sıra Beyaz Saray‘ın Batı Kanadı’nda geçen rejimden kalan kağıtları, fotoğrafları, tabloları ve sabit diskleri toplayan ve paketleyen kişileri de gösteriyordu.

Bugün anketlerin sonuçları, Amerikalıların kendilerinin ve ülkelerinin kaderleriyle ve geleceğiyle ilgili umutluluğunu destekliyor 2008 Aralık ayında dünya büyük bir resesyona girdiğinde Financial Times, Abd’de ve belli başlı Avrupa ülkelerinde iyimserlik-kötümserlik anketleri yaptı. İngiltere’de, Fransa’da, Almanya’da, İtalya’da ve İspanya’da insanların %63′lere varan bir oranda gelecekleri konusunda kötümser oldukları sonucu çıktı. En kötümser olan ülke %83 ile Fransa’ydı. İngilizlerin, İtalyanların ve İspanyolların %70′den fazlası kötümserdi. Ankete göre ABD’de kötümserlik seviesi en fazla %52′ye ulaşmıştı.

Ocak ayında Forbes için yapılan bir Zogby anketinde katılımcıların %59′u hayallerinin gerçek olacağına inanma nedeni olarak, “Ben akıllıyım ve fazlasıyla çalışıyorum; bu yüzden başarılı olmalıyım” diyordu. Katılımcıların %25′i “Ben optimistim” diyordu.

Missourili esnafın eşyalarını toplayıp gitmesi onlara ilginç gelmiyor. Buna karşın ileriye bakmayı tercih ediyorlar. Onlar bugün birçok konuyla birlikte yaşlıların korktuğu bir alan olan teknolojinin sağladığı bilginin gücünü fark ediyorlar. Ve bundan ümitli olmaya da hakları var.

Amerika’lı öğrencilerin bir diğer vazgeçilmez aracı olan Google‘a sözü getirmek istiyorum. Bu arama motoru bu tünelin sonuna ışık verir hale geldi: İnsanlar inanırsa iyi şeyler olabilir.

ABD’deki sitelerde “kötümser” kelimesini aratın, karşınıza 4,4 milyon giriş çıkar. “iyimser” kelimesini aratırsanız bu rakam 20,9 milyona ulaşır. “Umutsuzluk” kelimesi için 10,7 milyon giriş varken “umut” kelimesi için 508 milyon sonuca erişirsiniz. Bu sizce mantıklı mı? Belki de değil. Ama bunun Amerikanvari olduğu kesin. Bakalım biz ne durumdayız?

]]> http://www.huseyinerkmen.com/amerika-iyimserlik-devletleri/feed/ 1